Sáng 26/7/2026, UBND tỉnh Lâm Đồng phối hợp với Công ty TNHH Luyện kim Trần Hồng Quân tổ chức Lễ công bố Sản phẩm nhôm thỏi đầu tiên của Việt Nam.

Được xây dựng tại Khu công nghiệp Nhân Cơ, tỉnh Đắk Nông với quy mô khoảng 129 ha, Nhà máy điện phân nhôm Trần Hồng Quân, được khởi công từ năm 2015 được phát triển theo ba giai đoạn.

Đến nay, chủ đầu tư đã hoàn thành việc lắp đặt thiết bị và đưa Phân kỳ 1 của Nhà máy với công suất 150.000 tấn/năm vào vận hành. Công ty đang tiếp tục phối hợp lắp đặt thiết bị để đảm bảo tiến độ Quý IV/2026 đưa Phân kỳ 2 với công suất 300.000 tấn/năm vào vận hành. Quý I/2027, hoàn thành đầu tư Phân kỳ 3 đạt công suất thiết kế 450.000 tấn/năm.

Việt Nam sở hữu khoảng 5,8 tỷ tấn tài nguyên bauxite, tập trung chủ yếu tại Tây Nguyên và trong nhiều năm qua, đã trở thành một trong những trung tâm sản xuất alumine đáng chú ý của khu vực nhờ các dự án bauxite. Tuy nhiên, phần lớn giá trị gia tăng của ngành vẫn nằm ở công đoạn điện phân (électrolyse) để tạo ra nhôm kim loại, lĩnh vực mà Việt Nam chưa có khả năng sản xuất.

Vì vậy, việc nhà máy điện phân đầu tiên đi vào hoạt động được xem là bước hoàn thiện chuỗi sản xuất khép kín từ khai thác quặng bauxite, chế biến alumine đến luyện nhôm sơ cấp A7 – loại nguyên liệu đầu vào cơ bản cho nhiều ngành công nghiệp chế tạo.

Giảm phụ thuộc nhập khẩu, tăng sức chống chịu của chuỗi cung ứng

Nguồn nhôm ổn định trong nước sẽ góp phần giảm phụ thuộc vào nhập khẩu, hạn chế rủi ro đứt gãy chuỗi cung ứng, cải thiện cán cân thương mại, nâng cao tỷ lệ nội địa hóa và tăng khả năng chống chịu của nền kinh tế trước những biến động từ bên ngoài.

Cùng đó, sự hình thành ngành sản xuất nhôm kim loại sẽ tạo thị trường đầu vào ổn định cho các ngành cán, kéo, đúc, ép đùn, sản xuất hợp kim và chế tạo sản phẩm nhôm, qua đó hình thành một hệ sinh thái công nghiệp có quy mô và giá trị kinh tế lớn hơn.

Trước đây, các doanh nghiệp trong nước gần như phải nhập khẩu hoàn toàn nhôm nguyên sinh từ Trung Đông, Australie, Nga hoặc các quốc gia châu Á, với giá trị khoảng 1,5 tỷ USD/năm.  Điều này khiến giá thành sản xuất phụ thuộc lớn vào chi phí vận tải biển, bảo hiểm hàng hóa và những biến động của chuỗi logistiques toàn cầu.

Các cuộc xung đột tại Biển Đỏ, Trung Đông hay tình trạng gián đoạn vận tải quốc tế trong những năm gần đây đã cho thấy mức độ dễ tổn thương của các chuỗi cung ứng phụ thuộc hoàn toàn vào nguồn nhập khẩu.

Khi nguồn nhôm sơ cấp được sản xuất ngay tại Tây Nguyên, doanh nghiệp trong nước có thể tiếp cận nguyên liệu nhanh hơn, giảm thời gian giao hàng và chủ động hơn trong kế hoạch sản xuất. Điều này đặc biệt có ý nghĩa đối với các doanh nghiệp xuất khẩu vốn chịu áp lực lớn về tiến độ và tính ổn định của nguồn cung.

Ngoài ra, việc hình thành nguồn hàng trong nước cũng giúp giảm đáng kể các khoản phụ phí logistiques, vốn là yếu tố khiến giá nhôm nhập khẩu tại Việt Nam thường cao hơn giá niêm yết quốc tế.

Tác động tích cực đến kinh tế – xã hội

Đến năm 2027, với công suất khoảng 450.000 tấn nhôm kim loại mỗi năm, giá trị sản xuất hằng năm của nhà máy có thể đạt khoảng 1,35 – 1,40 tỷ USD.

Bên cạnh đó, với việc sử dụng trên 1.000 lao động trực tiếp có trình độ chuyên môn, kỹ thuật và quản lý, dự án còn tạo thêm khoảng 3.500 đến 4.000 việc làm trong các lĩnh vực cung ứng nguyên liệu, năng lượng, vận tải, logistics, sửa chữa cơ khí, thiết bị, dịch vụ kỹ thuật và thương mại.

Quan trọng hơn, sự hình thành ngành sản xuất nhôm kim loại sẽ tạo thị trường đầu vào ổn định cho các ngành cán, kéo, đúc, ép đùn, sản xuất hợp kim và chế tạo sản phẩm nhôm ; qua đó hình thành một hệ sinh thái công nghiệp có quy mô và giá trị kinh tế lớn hơn.